1 Component oplosmiddelvrije liquids

De nieuwe standaard in vloeibare afdichting voor (dak) details

De markt verschuift: gezondheid en eenvoud staan centraal
De dakdekkersbranche staat voor een belangrijke transitie wat gebruik van vloeibare waterdichting voor dak details betreft. Waar jarenlang 2 componenten PMMA- en PU systemen de norm waren, is nu een duidelijke trend richting oplosmiddelvrije 1-component producten waarneembaar.

Ook grote marktspelers – waaronder Oranjedak, Patina, Erdo, Cazdak, MSQ groep, BOKO – overwegen of maken inmiddels al de overstap naar veilige 1 component producten bij de uitvoering van dak details (althans daar waar die door hun eigen personeel wordt uitgevoerd).

Sommige applicateurs hebben ook al de overstap gemaakt naar oplosmiddelvrije 1 component producten zoals bijvoorbeeld OUCO BV.

De reden? Gezondheid & veiligheid, eenvoud en hoge product prestaties.
KAM-coördinatoren spelen hierin ook een belangrijkere rol. Hun opdracht is helder: gevaarlijke stoffen en schadelijke dampen moeten worden uitgefaseerd. En dat kan nu volop, zonder concessies aan kwaliteit.

Daarnaast speelt productie voortgang een grote rol. Veel dakdekkers ervaren weerstand bij het werken met 2K producten, maar het moeten wachten op externe applicateurs kan frustrerend zijn qua voortgang.

Dat hoeft nu niet meer! Een handige dakdekker kan nu eenvoudig en veilig zijn eigen details inwerken.

1. Gezondheid & veiligheid – VOS vrij versus VOS houdend –

Gezondheid is hét thema van nu! Uit faseren van schadelijke stoffen staat bovenaan in de arbeidshygenische strategie zoals verwoord in de ARBO catalogus platte daken.

2K systemen (PMMA / PU) harden uit door een chemische reactie en bevatten vluchtige organische stoffen (VOS) die zorgen voor:

• Sterke geuroverlast voor verwerkers en anderen bij verwerken
• Lang blijvende geuroverlast in de bus vanwege toegepaste producten
• Gezondheids risico’s voor luchtwegen en bij huidcontact voor verwerkers
• Gezondheids risico’s voor omstanders (denk aan luchtbehandelingssystemen)
• Strenge ARBO-voorschriften en persoonlijke beschermingsmiddelen

De verplichte etiketten met bijbehorende gevaarsymbolen laten dit eenvoudig zien. 2K systemen mogen volgens de fabrikanten enkel worden aangebracht door hierin opgeleide professionals. De praktijk is dat naast de specialist ook de gewone dakdekker deze producten verwerkt (vaak) zonder de bijbehorende beschermingsmiddelen (volgelaatsmasker en handschoenen) en zonder de snelheid en ervaring van applicateurs. Dit verklaart ook de weerstand onder veel dakdekkers om te werken met 2K producten.

1K systemen (veelal op basis van hybride polymeren) harden uit op basis van luchtvochtigheid en bevatten doorgaans veel minder tot geen schadelijke vluchtige stoffen (VOS). Producten met een emissiecode EC1 plus bevatten geen of nauwelijks meetbare VOS stoffen en zijn daardoor ook binnen toepasbaar. Simpel gezegd: producten zonder gevaar-stickers bevatten geen VOS stoffen, waardoor de gezondheidsrisico’s door inademing via de luchtwegen verdwenen zijn.

De voordelen van deze VOS vrije 1K producten zijn:

• Geen schadelijke dampen dus Arbovriendelijk
• Veiliger voor dakdekker én omgeving.
• Past perfect bij de trend naar gezonde werkplekken.

Het is niet alleen een technische keuze, maar ook een maatschappelijke
verantwoordelijkheid en past perfect in de arbeids hygenische strategie van de dakenbranche. Voor een uitgebreide behandeling van gevaarlijke stoffen verwijzen we u naar ons artikel “gevaarlijke stoffen in liquids voor details”.

Weetjes:

• Soms bevatten eventueel benodigde primers nog wel VOS stoffen.
• Oplosmiddelvrij is niet altijd VOS vrij. VOS vrij is wel altijd oplosmiddelvrij
• Niet alle 1K systemen zijn VOS vrij. Check de aanwezigheid van gevaarstickers.
• Eventuele allergische reacties bij huidcontact staat los van de aanwezigheid van al dan geen VOS stoffen.

2. Eenvoudige verwerking -1 K versus 2K-

Bij 2K systemen is mengen een vereiste. Dat betekent:

• Meerdere componenten afwegen en nauwkeurig mengen
• Luchtvochtigheid, dauwpunt en temperatuur afhankelijk zijn
• Kans op mengfouten en verspilling
• Tijdsdruk tijdens verwerking vanwege zeer snelle uitharding
  (dit heeft in details bovendien geen enkele noodzaak)
• Te veel aanmaken en daardoor extra afval
• Extra voorbereidingstijd (Mengen) en materiaal transport
• Extra veiligheids – en beschermingsmiddelen
• Professionele verwerking

1K systemen zijn daarentegen klaar voor gebruik:

• Geen menging, direct uit de emmer verwerkbaar
• Minder afval, minder risico op fouten
• Veelal minder afhankelijk van temperatuur, RV en dauwpunt
• Snellere doorlooptijd op het dak.
• Langere verwerkingstijd
• Minder transport
• Minder foutmarge
• Eenvoudige verwerking

Voor de dakdekker betekent dit: efficiëntie en zekerheid en een mogelijkheid om
zelfstandig details vakkundig af te dichten op een eenvoudige wijze.

3. Kleefkracht – hechting zonder compromis –

2K PMMA / PU systemen zijn in uitgeharde toestand veelal harder en stugger dan veel 1K systemen. Vooral SMP 1K is veel flexibeler en biedt daardoor juist in details meer zekerheid. Daarbij heeft SOLIDPROOF SMP 1K SF enkele andere voordelen die een goede hechting garanderen:

• Enorm hechtvermogen op diverse ondergronden, vaak zonder primer
• Bestandheid tegen extreme temperatuur wisselingen
• Geen kans op blaasvorming vanwege dampopen karakter Ud = 1,83 m.
• Consistente prestaties, ook bij wisselende omstandigheden.
• Geschikt voor permanente waterbelasting
• Geschikt voor ondergrondse toepassingen

Voor de verwerker en opdrachtgever betekent dit: duurzame zekerheid.

4. Regelgeving en ARBO: de drijvende kracht

Wetgeving stuurt steeds sterker op het uitfaseren van gevaarlijke stoffen. Werkgevers zijn verplicht de veiligheid en gezondheid van werknemers te beschermen. Dakdekkers die nu overstappen, lopen voorop in compliance én in het bieden van een gezonde werkplek. Dit is niet langer een optie, maar een verplichting.

In de Arbocatalogus voor platte daken wordt verwezen naar de arbeidshygienische strategie. Dat houdt in dat maatregelen worden genomen volgens een vastgestelde volgorde. Er moet gekozen worden voor een maatregel op een zo hoog mogelijk niveau, tenzij dit redelijkerwijs niet haalbaar is. In het algemeen gelden de volgende niveaus:

Een bronaanpak is sturen op het uitfaseren van schadelijke stoffen, of door te kiezen voor minder schadelijke stoffen. Een hulpmiddel hierbij is de lijst met H zinnen met hun bijbehorende relatie op schadelijkheid (zie arbocatalogus platte daken). CRM stoffen moeten overigens al langer vervangen worden tenzij het technisch niet uitvoerbaar is.

Hierin ligt een belangrijke taak voor KAM coordinatoren; zij zijn verantwoordelijk voor Kwaliteit, Arbo en Milieu binnen een bedrijf.

Het is in dit licht gezien een gemiste kans dat de nieuwe VAKRICHTLIJN nog steeds rept over 2K PMMA / PU producten als oplossing om details waterdicht in te werken.

Bijlage:

Verschillen tussen 1k – 2K systemen voor details